मध्यपूर्वको तनाव र नेपालको पर्यटन: क्षेत्रीय बजारमा रणनीतिक फड्को मार्ने अवसर
अहिले विश्व पर्यटन बजार फेरि एकपटक अनिश्चितताको भुमरीमा फसेको छ। इरान-इजरायल द्वन्द्वसँगै मध्यपूर्वमा चर्किएको भू-राजनीतिक तनावले नेपालजस्तो अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटक र ट्रान्जिट कनेक्टिभिटीमा भर पर्ने देशका लागि ठुलो चुनौती खडा गरिदिएको छ। संयुक्त अरब इमिरेट्स (UAE) र कतारजस्ता प्रमुख ट्रान्जिट हबहरूका हवाई मार्गमा देखिएको अवरोध र उडान तालिकामा आएको फेरबदलले नेपाल आउने पर्यटकको मनोबलमा समेत असर पारेको छ। तर, यही संकटभित्र नेपालका लागि एउटा नयाँ अवसर पनि लुकेको छ, त्यो हो, पश्चिमा देशहरूको निर्भरता घटाएर क्षेत्रीय बजारमा केन्द्रित हुने।
नेपाल आउने अधिकांश लामो दूरीका पर्यटकहरू दुबई वा दोहा हुँदै आउने गर्छन्। मध्यपूर्वमा युद्धको बादल मडारिँदा हवाई भाडा महँगिने, उडान समय लम्बिने र सुरक्षाका कारण पर्यटकहरूले यात्रा रद्द गर्ने क्रम बढ्छ। यस्तो अवस्थामा नेपालले आफूलाई एउटा शान्त, प्राकृतिक र भू-राजनीतिक रूपमा तटस्थ गन्तव्यका रूपमा विश्वमाझ चिनाउनु पर्छ। जब विश्वका कतिपय क्षेत्र असुरक्षित हुन्छन्, मानिसहरू नजिकका र शान्त ठाउँहरू खोज्छन्, जहाँ नेपाल उत्कृष्ट विकल्प बन्न सक्छ।
२. छिमेकी बजार: पर्यटनको दिगो आधार
लामो दूरीको उडानमा हुने अवरोधलाई चिर्न नेपालले अब आफ्ना छिमेकी राष्ट्रहरू— भारत, चीन र बंगलादेश लाई उच्च प्राथमिकता दिनुपर्छ। यी देशहरूबाट नेपाल आउन मध्यपूर्वको आकाश प्रयोग गर्नु पर्दैन, जसले गर्दा यात्रा सहज र सस्तो हुन्छ।
भारत: खुला सिमाना र सांस्कृतिक समानताका कारण भारतीय पर्यटक नेपालका लागि सधैँ 'लाइफलाइन' हुन्। पशुपतिनाथ, लुम्बिनी र जनकपुरजस्ता धार्मिक स्थलहरूमा उनीहरूको आकर्षणलाई थप बढावा दिन सकिन्छ।
चीन: चिनियाँ पर्यटकहरू हिमाल, पदयात्रा र सांस्कृतिक अनुभवका लागि ठुलो संख्यामा बाहिर निस्कने गर्छन्। उनीहरूका लागि नेपाल एक आकर्षक र सुलभ गन्तव्य हो।
बंगलादेश: मध्यम वर्गीय जनसंख्या बढ्दै गरेको बंगलादेशबाट नेपाल आउने पर्यटकको संख्यामा क्रमिक सुधार भइरहेको छ। थोरै बजेटमा विदेश घुम्न चाहने बंगलादेशीहरूका लागि नेपाल पहिलो रोजाइ बन्न सक्छ।
जापान, दक्षिण कोरिया, थाइल्याण्ड र मलेसियाजस्ता देशहरू आर्थिक रूपमा सबल हुनुका साथै यहाँका नागरिकहरू भ्रमण गर्न रुचाउँछन्। यी देशहरूसँगको सिधा हवाई सम्पर्क मध्यपूर्वको तनावबाट खासै प्रभावित हुँदैन। नेपालको आध्यात्मिक सम्पदा र प्राकृतिक सुन्दरताले यी देशका पर्यटकहरूलाई लोभ्याउन सक्छ।
४. आन्तरिक तयारी र नयाँ ब्रान्डिङ
संकटका बेला विदेशीको मुख मात्र ताक्नुभन्दा आफ्नै घर बलियो बनाउनु बुद्धिमानी हुन्छ।
विविधता: केवल पदयात्रामा मात्र सीमित नभई धार्मिक पर्यटन, वेलनेस (योग र ध्यान) रिट्रिट, र पर्या-पर्यटनमा ध्यान दिनुपर्छ।
डिजिटल उपस्थिति: भारत र चीनका पर्यटकलाई आकर्षित गर्न उनीहरूकै भाषामा सामाजिक सञ्जालमार्फत प्रचार-प्रसार गर्नु आवश्यक छ।
पूर्वाधार सुधार: विमानस्थलको सेवा चुस्त बनाउने, भिसा प्रक्रियालाई अझ सहज बनाउने र पर्यटकलाई 'अतिथि देवो भव:' को वास्तविक अनुभूति दिलाउने गरी सेवाको गुणस्तर सुधार्नु पर्छ।
विश्वमा जहाँसुकै अशान्ति भए पनि, नेपाललाई एउटा 'सुरक्षित आश्रयस्थल' (Safe Haven) को रूपमा स्थापित गरेर हामीले आफ्नो पर्यटनलाई सधैँ जीवित राख्न सक्छौँ।
Comments
Post a Comment